Bài 7. Tiềm năng của các chủng và chế phẩm chứa Lactobacilli trong hỗ trợ điều trị lo âu và trầm cảm

Tóm tắt

Mục tiêu: Tổng hợp các cơ chế được đề xuất và bằng chứng lâm sàng về tiềm năng của các chủng và chế phẩm chứa Lactobacilli trong hỗ trợ điều trị lo âu và trầm cảm.
Phương pháp: Tổng quan tường thuật, tìm kiếm tài liệu trên PubMed và đối chiếu với trang nhà xuất bản đến 31/08/2026, ưu tiên các thử nghiệm có đối chứng ở người và các nghiên cứu cơ chế.
Kết quả: Nghiên cứu tiền lâm sàng và cơ chế cho thấy Lactobacilli có thể tham gia điều hòa trục não-ruột-hệ vi sinh vật, nhưng các thay đổi sinh học chưa chứng minh hiệu quả điều trị. Ở rối loạn trầm cảm chủ yếu (MDD), bằng chứng lâm sàng chưa nhất quán; một số thử nghiệm và phân tích gộp ghi nhận tín hiệu cải thiện triệu chứng, trong khi nhiều nghiên cứu khác không cho thấy ưu thế rõ so với giả dược ở các tiêu chí đánh giá chính về trầm cảm. Bằng chứng trực tiếp ở rối loạn lo âu lan tỏa (GAD) còn hạn chế và không nhất quán giữa các thang đo. Kết quả phụ thuộc vào chủng, công thức chế phẩm, quần thể nghiên cứu và tiêu chí đánh giá; hiệu quả của chế phẩm đa chủng không thể quy riêng cho Lactobacilli và không thể ngoại suy giữa các chủng.
Kết luận: Các chế phẩm chứa Lactobacilli có tiềm năng bổ trợ trong lo âu và trầm cảm, nhưng bằng chứng chưa đủ nhất quán để xác lập hiệu quả cho toàn nhóm. Cần các thử nghiệm xác nhận theo từng chủng và từng công thức, với tiêu chí lâm sàng được định trước, chế phẩm được chuẩn hóa và đánh giá an toàn dài hạn trước khi mở rộng ứng dụng.