Bài 3. Khuyết cánh mũi: phân loại tổn thương và lựa chọn phương pháp tái tạo

Tóm tắt

Mục tiêu: Tổng quan phân loại khuyết cánh mũi và các yếu tố định hướng lựa chọn phương pháp tái tạo, trong đó nhấn mạnh vai trò của ghép phức hợp sụn–da từ vành tai. 
Phương pháp: Bài viết được thực hiện dưới dạng tổng quan tường thuật. Tài liệu được tìm kiếm trên PubMed và Google Scholar trong khoảng thời gian từ năm 1985 đến năm 2026, với các từ khóa chính. Tiêu chí lựa chọn gồm các bài tổng quan, nghiên cứu lâm sàng, chuỗi ca và báo cáo ca liên quan trực tiếp đến phân loại khuyết cánh mũi và phương pháp tái tạo; loại trừ các báo cáo không có dữ liệu lâm sàng hoặc không liên quan đến vùng cánh mũi. Tổng cộng 16 tài liệu được lựa chọn, bao gồm các nghiên cứu nền tảng và một số công trình cập nhật gần đây, nhằm làm rõ các khía cạnh giải phẫu và chiến lược lựa chọn phương pháp tái tạo. 
Kết quả: Ghép phức hợp sụn-da từ vành tai là một lựa chọn khả thi trong tái tạo khuyết cánh mũi xuyên toàn bộ kích thước nhỏ (<1 cm) đến trung bình (1–2 cm). Cơ chế sống ghép diễn ra qua hai giai đoạn gồm thấm huyết tương và nối mạch, phụ thuộc chặt chẽ vào kích thước mảnh ghép và tình trạng mạch máu của nền nhận. Các yếu tố ảnh hưởng quan trọng bao gồm kích thước mảnh ghép, chất lượng nền nhận và các yếu tố toàn thân như hút thuốc lá. Nguy cơ hoại tử tăng lên khi mảnh ghép quá lớn hoặc nền nhận kém tưới máu. Các báo cáo gần đây nhìn chung ghi nhận kết quả thẩm mỹ và chức năng thuận lợi ở các trường hợp được chọn lọc phù hợp. 
Kết luận: Lựa chọn phương pháp tái tạo khuyết cánh mũi cần dựa trên độ sâu, kích thước, vị trí tổn thương, mức độ mất cấu trúc nâng đỡ và tình trạng tưới máu nền nhận. Ghép phức hợp sụn-da từ vành tai phù hợp với một số khuyết xuyên toàn bộ kích thước nhỏ, đặc biệt ở bờ cánh mũi và tam giác mềm; với khuyết lớn hoặc nền nhận kém tưới máu, vạt tại chỗ hoặc vạt vùng thường phù hợp hơn. Tuy nhiên, bằng chứng hiện tại chủ yếu đến từ các nghiên cứu hồi cứu và báo cáo trường hợp; do đó cần thêm các nghiên cứu tiền cứuS, đa trung tâm với thời gian theo dõi dài hạn để củng cố chỉ định lâm sàng.